Ehliyet Sınıfları Nelerdir?

Trafik ve sürücü güvenliğini önceleyen ehliyet sınıfları genellikle araçların teknik kapasiteleri, ve kullanım amaçlarına göre belirleniyor. Sürücüler, kullanmayı hedefledikleri araç tiplerine karşılık gelen ehliyet sınıflarını tercih ederek yasal sürücü statüsüne kavuşuyorlar. Ehliyet sınıfları nelerdir ve hangi ehliyetle hangi araçlar kullanılır gibi sorularınız için Hedef Filo'nun hazırladığı yazıyı okuyabilirsiniz. Bu rehberde otomobil ehliyeti hangi sınıf oluyor ve ehliyet sınıfı nasıl yükseltilir gibi tüm merak ettiklerinize cevap bulacaksınız.

1. Giriş

Ehliyet ya da sürücü belgesi kişinin araç kullanma yetkinliğinin yasal kurumlar tarafından onaylandığını gösteren resmi belgeyi ifade ediyor. Araç sürücülerinin trafikte araç kullanabilmeleri için mutlaka geçerli bir ehliyete sahip olması gerekiyor. Buna ek olarak sürücünün kullanılan araç tipine uygun ehliyet bulundurması da yasal bir zorunluluk. Kullanılan aracın kapasitesine ve kullanım amacına göre özelleştirilmiş farklı ehliyet sınıfları mevcut.

Türkiye'de geçerli olan ehliyet sınıfları harf ve rakamlarla simgeleştiriliyor. M sınıfı, A sınıfı, B sınıfı, C sınıfı, D sınıfı, F sınıfı, G sınıfı gibi isimlere sahip olan 17 farklı ehliyet sınıfı bulunuyor. Ehliyet sınıfları araçların yük taşıma kapasitesi, gücü, ebatı gibi verilere göre özelleştiriliyor. Sürücülerin ehliyet sınavı öncesinde hangi araç tipini kullanacaklarına bağlı olarak ehliyet sınıfları arasından seçim yapmaları bekleniyor. Ehliyet sınıfı - araç uyumsuzluğu halinde sürücünün aracını kullanma yetkisi elinden alınıyor. Bu nedenle sürücülerin araçlar için belirlenmiş ehliyet sınıflarına ait, geçerli ehliyete sahip olmaları, kritik önem taşıyor.

2. Ehliyet Sınıfları Tablosu

Ehliyet sınıfları araç tipi, azami silindir gücü, maksimum ağırlık, başvuru yaş sınırı gibi koşullara bağlı olarak 17 farklı seçenekten oluşuyor.

Ehliyet Sınıfı ARAÇ TİPİ YAŞ SINIRI AZAMİ GÜÇ / AĞIRLIK ŞARTLAR
M SINIFI EHLİYET Motosiklet, 2-3-4 tekerlekli araçlar 16 yaş   Moped (motorlu bisiklet) kullanabilmek için herhangi bir ehliyete sahip olmak yeterli görülüyor. Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.
A1 SINIFI EHLİYET Motosiklet. 16 yaş Max. 125 santimetreküp ağırlık
2 tekerli motosikletlerde güç sınırı 11 kW
3 tekerlekli araçlarda güç sınırı 15 kW
A1 sınıfı ehliyete sahip olan sürücüler, M sınıfındaki tüm araçları kullanabilme yetkisine sahip. Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.
A2 SINIFI EHLİYET Motosiklet 18 yaş Minimum 11 kW
maksimum 35 kW
A2 sınıfı ehliyete sahip olan sürücüler, A1 ve M sınıfındaki tüm araçları kullanabilme yetkisine sahip. Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.
A SINIFI EHLİYET Motosiklet 20 yaş (en az 2 yıllık A2 ehliyet sahipleri)
24 yaş (ilk kez ehliyet alacaklar)
Minimum 35 kW Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.
B1 SINIFI EHLİYET Motosiklet
Dört tekerlekli araçlar
16 yaş Motor gücü 15 kW
maksimum ağırlık 400 kg
Bu ehliyet ile M sınıfı araçlar da kullanılabiliyor. Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.
B SINIFI EHLİYET Otomobil
Kamyonet
18 yaş Azami yük 3500 kg B sınıfı ehliyet sahipleri; M, B1 ve F sınıfı ehliyet gerektiren araçları kullanabilir. Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.
BE SINIFI EHLİYET Otomobil, kamyonet, römork, dorse 18 yaş Römorklu araçlar için 3500 kg azami yük Öncelikle B sınıfı ehliyete sahip olmak gerekiyor. Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.
C1 SINIFI EHLİYET Kamyon, çekici 18 yaş Ağırlık kapasitesi 3500 ila 7500 kg arasında En az B sınıfı ehliyet sahibi olmak gerekiyor. C1 sınıfı ehliyetin kullanım süresi 5 yıldır.
C1E SINIFI EHLİYET Kamyon, römork 18 yaş Maksimum 12 ton ağırlık C1 belgesine sahip olma zorunluluğu var. Ehliyet süresi 5 yıl.
C SINIFI EHLİYET Kamyon, çekici, ağır vasıta araçları 21 yaş Minimum 7,5 ton ağırlık En az B sınıfı ehliyet sahibi olmak gerekiyor. C sınıfı ehliyetin kullanım süresi 5 yıldır.
CE SINIFI EHLİYET Römorklu kamyon, çekici. 21 Yaş Azami yük taşıma kapasitesi 750 kg C sınıfı ehliyet sahibi olmak gerekiyor. CE sınıfı ehliyetin kullanım süresi 5 yıldır.
D1 SINIFI EHLİYET Minibüs 21 yaş Min. 9+1 yolcu, max. 17+1 yolcu kapasiteli. Azami yük taşıma kapasitesi 750 kg B sınıfı ehliyete sahip olmak gerekiyor. Ehliyet kullanım süresi 5 yıldır.
D1E SINIFI EHLİYET Römorklu minibüs 21 yaş Azami yük taşıma kapasitesi 750 kg D1 sınıfı ehliyete sahip olmak gerekiyor. Ehliyet kullanım süresi 5 yıldır.
D SINIFI EHLİYET Minibüs, otobüs 24 yaş Max. 18+1 yolcu kapasiteli B sınıfı ehliyete sahip olmak gerekiyor. Ehliyet kullanım süresi 5 yıldır.
DE SINIFI EHLİYET Römorklu minibüs ve otobüs 24 yaş Römork için azami yük taşıma kapasitesi 750 kg D sınıfı ehliyete sahip olmak gerekiyor. Ehliyet kullanım süresi 5 yıldır.
F SINIFI EHLİYET Lastik tekerlekli traktör 18 yaş Bu ehliyetle M sınıfı araçlar da kullanılabiliyor. Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.
G SINIFI EHLİYET İş makineleri 18 yaş —-------- Bu ehliyetle M sınıfı araçlar da kullanılabiliyor. Ehliyet kullanım süresi 10 yıldır.

3. Ehliyet Sınıflarının Detaylı Açıklamaları

Ehliyet sınıfları, harfler ve sayılarla ifade edilirken kendi içerisinde de teknik donanım ve kullanım özelliklerine bağlı olarak alt başlıklara ayrılabiliyor. Her biri belirli araç grubunun kullanım iznini oluşturan ehliyet sınıflarında bazı araçların kullanımı için halihazırda ehliyet sahibi olmak gibi şartlar da bulunuyor. Ehliyet sınıflarının detaylı açıklamaları şöyle:

3.1. M Sınıfı Ehliyet

M sınıfı ehliyet; iki, üç, dört tekerlekli moped ya da motorlu scooter kullanmak isteyenler için düzenlenen ehliyet türüne karşılık geliyor. M sınıfı ehliyet sahibi olmak için 16 yaşını doldurmuş olmak ve en az ilkokul mezunu olmak gerekiyor. M ehliyet hangi araçları kullanır sorusunun cevabı, M sınıfı ehliyet ile hem içten yanmalı motorlu hem de elektrikli mopedler kullanılabiliyor olarak verilebilir. M sınıfı ehliyet ile kullanılan araçlar çoğunlukla 45 kilometre/saat hızında ve motor hacmi maksimum 50 cc olan araçlardan oluşuyor. M sınıfı ehliyetlerin kullanım süresi 10 yıl.

3.2. A1 Sınıfı Ehliyet

A1 sınıfı ehliyet, motosiklet kullanıcıları için şart koşuluyor. Bu ehliyet, azami gücü 11 kW, silindir hacmi de 125 cc’yi geçmeyen motosikletler geçerli. A1 ehliyetine başvurabilmek için 16 yaşını doldurmuş ve en az ilkokul mezunu olmak gerekiyor. A1 sınıfı ehliyet genellikle motosiklet kullanmak isteyen sürücülerin trafiğe ve motosiklet kullanımına alışmaları için başlangıç ehliyeti olarak görülüyor. A1 sınıfı ehliyetlerin kullanım süresi 10 yıl.

3.3. A2 Sınıfı Ehliyet

A2 sınıfı ehliyet yine motosiklet kullanımı için gerekiyor ancak bu ehliyetle daha güçlü motora sahip motosikletler kullanılabiliyor. A2 sınıfı ehliyet sahipleri maksimum 35 kW gücünde, güç oranı 0,2 kW/kg’yi geçmeyen motosiklet kullanımına hak kazanıyorlar. Motor hacminin ise 600 cc’yi geçmemesi gerekiyor. A2 ehliyete başvurmak için 18 yaşını doldurmuş olmak gerekiyor. A2 sınıfı ehliyete sahip olan sürücüler, A1 ve M sınıfındaki tüm araçları kullanabilme yetkisine sahip oluyor. Ehliyet kullanım süresi 10 yıl.

3.4. A Sınıfı Ehliyet

A sınıfı ehliyet, sürücülere güç kapasitesi, silindir hacmi gibi sınırlamalar olmaksızın, 35 kW ve üzeri güçteki her motosiklet türünü sürme hakkı veriyor. Doğrudan A sınıfı ehliyet alabilmek için 24 yaş sınırı bulunuyor. Ancak en az 2 yıllık A2 sınıfı ehliyet sahibi olanlar 20 yaşından itibaren bu ehliyet türüne başvurabiliyor. A sınıfı ehliyet kullanım süresi 10 yıl.

3.5. B1 Sınıfı Ehliyet

B1 ehliyet nedir diye merak edenlere bu ehliyetin dört tekerlekli araçların (ATV) kullanımı için düzenlendiğini söylemek mümkün. Araç ağırlığının azami 400 kg, motor gücünün de 15 kW olması şartı bulunuyor. B1 sınıfı ehliyete 16 yaşını doldurmuş bireyler başvurabiliyor. B1 sınıfı ehliyetin 10 yıl geçerlilik hakkı bulunuyor.

3.6. B Sınıfı Ehliyet

B sınıfı ehliyet ile sürücüler, otomobil ve kamyonet kullanma iznine sahip oluyorlar. Burada araçların azami yüklü ağırlığının 3,5 ton olması, yolcu kapasitesinin de 8 kişiyi aşmaması şartı bulunuyor. B sınıfı ehliyet sahipleri; M, B1 ve F sınıfı ehliyet gerektiren araçları kullanabiliyor. B ehliyetine başvurabilmek için 18 yaşında olma zorunluluğu bulunuyor. Bu ehliyet türünde, kullanım süresi 10 yıldır.

3.7. BE Sınıfı Ehliyet

BE sınıfı ehliyet, sahiplerine römorklu otomobil ve kamyonet kullanma yetkisi veriyor. Bu ehliyet türünde de azami 3.500 kg yük limiti bulunuyor. BE sınıfı ehliyete başvurabilmek için B sınıfı ehliyet sahibi olma şartı mevcut. 18 yaş ve üzerindeki bireyler, bu ehliyet için başvuru yapma hakkına sahip. Bu ehliyet ile M, B, B1 ve F sınıfı araçlar kullanılabiliyor. BE sınıfı ehliyet, 10 yıl boyunca geçerliliğini koruyor. 

3.8. C1 Sınıfı Ehliyet

C1 ehliyet hangi araçları kullanır sorusunun yanıtı şöyle; C1 sınıfı ehliyet sahipleri, azami yükü 3500 ila 7500 kg arasındaki kamyon ve çekicileri kullanma yetkisine sahip oluyorlar. Römork bağlanması durumunda ise römork taşıma kapasitesinin 750 kg’yi aşmaması gerekiyor. C1 ehliyet nedir sorusuna yanıt aldığınıza göre, bu ehliyete başvuru şartlarına bakabilirsiniz. C1 sınıfı ehliyete başvurabilmek için B sınıfı ehliyet sahibi olma koşulu bulunuyor. Bu ehliyet ile sürücü; M, B, B1 ve F sınıfı araçların kullanımına hak kazanıyor. 18 yaşını doldurmuş B sınıfı sahibi sürücüler C1 sınıfı ehliyete başvurarak 5 yıl geçerlilik süresiyle bu ehliyeti kullanabiliyorlar.

3.9. C1E Sınıfı Ehliyet

Azami ağırlığı 12 ton olan kamyon ve römork kullanımı, C1E sınıfı ehliyetlerle mümkün oluyor. Ehliyete başvurabilmek için C1 ehliyetine sahip olunması gerekiyor. Bu ehliyet ile M, B, B1 ve F sınıfı araçlar kullanılabiliyor. Bu ehliyetle birlikte sürücüler; M, B, BE, B1, C1 ve F araçlarını kullanabiliyorlar. 18 yaş sınırı bulunan C1E sınıfı ehliyetinin geçerlilik süresi ise 5 yıl.

3.10. C Sınıfı Ehliyet

Kamyon ve çekici kullanmak isteyen sürücülerden C sınıfı ehliyet sahibi olmaları bekleniyor. C sınıfı ehliyete başvurabilmek için 21 yaşında olmak ve en az B sınıfı ehliyet sahibi olma şartı bulunuyor. C sınıfı ehliyet sahipleri M, B, B1, C1 ve F araçlarını kullanabiliyorlar. C sınıfı ehliyet, 5 yıllık geçerlilik ömrüne sahip.

3.11. CE Sınıfı Ehliyet

CE sınıfı ehliyet, römorklu kamyon ve çekici kullanmak isteyen sürücüler için şart koşuluyor. Bu ehliyet türüne başvurmanın ilk koşulları; C sınıfı ehliyet sahibi olmak ve 21 yaşında olmak olarak açıklanıyor. Genellikle lojistik ve taşımacılık sektörü çalışanları tarafından tercih edilen CE sınıfı ehliyetle, azami 750 kg. römork yüküne izin veriliyor. Bu ehliyet türünün de geçerlilik süresi tüm C sınıfı ehliyetlerde olduğu gibi, 5 yıl.

3.12. D1 Sınıfı Ehliyet

D1 sınıfı ehliyet ile sürücüler, yolcu kapasitesi 16+1 olan minibüsleri kullanma hakkına sahip oluyor. Araç uzunluğu ise 8 metre ile sınırlı tutuluyor. D1 sınıfı ehliyete başvurmak için yaş sınırı 21. Daha öncesinde de en az B sınıfı ehliyet sahibi olunması bekleniyor. Bu ehliyetle M, B, B1 ve F araçları kullanılabiliyor. D1 sınıfı ehliyetlerin geçerlilik süresi 5 yıl olarak açıklanıyor.

3.13. D1E Sınıfı Ehliyet

D!E sınıfı ehliyet, D! araçlarına römork takıldığında kullanımı için şart koşuluyor. D!E sınıfı ehliyet ile minibüslere kapasitesi 750 kg’yi geçmeyen römork takılması mümkün oluyor. Bu ehliyete başvurabilmek için 21 yaş şartının yanında D1 sınıfı ehliyet sahibi olma özelliği aranıyor. Geçerlilik süresi de 5 yıl olarak belirleniyor.

3.14. D Sınıfı Ehliyet

D sınıfı ehliyet minibüs ve otobüs sürücüleri için şart koşuluyor. 17 yolcu ve üzeri kapasitedeki otobüsler bu ehliyetle kullanılabiliyor. Bu ehliyete başvuru yaşı 24 olarak açıklanıyor. Aynı zamanda öncesinde B sınıfı ehliyet sahibi olma şartı bulunuyor. D sınıfı ehliyetin 5 yıl kullanım süresi mevcut.

3.15. DE Sınıfı Ehliyet

DE sınıfı ehliyet, D sınıfı araçlara 750 kg’yi aşmayacak yük taşıma amaçlı römork eklenmesi durumunda zorunlu tutuluyor. DE sınıfı ehliyete başvurabilmek için D sınıfı ehliyet sahibi olmak gerekiyor. Başvuru yaş sınırı da 24. Tüm D sınıfı ehliyetlerde olduğu gibi DE sınıfı ehliyette de 5 yıllık kullanım ömrü bulunuyor.

3.16. F Sınıfı Ehliyet

F sınıfı ehliyet, sürücülere lastik tekerlekli traktör kullanma yetkisi veriyor. 18 yaşını geçen tüm bireyler, traktör kullanabilmek için F sınıfı ehliyete başvurabiliyor. Tarım sektöründe çalışanların ilgi gösterdiği F sınıfı ehliyetin geçerlilik süresi 10 yıl olarak açıklanıyor. F sınıfı ehliyet, aynı zamanda M sınıfı araçların da kullanımını mümkün kılıyor.

3.17. G Sınıfı Ehliyet

G sınıfı ehliyet, iş makinelerinin kullanımı için zorunlu tutuluyor. Bu ehliyete sahip olanlar kepçe, greyder, vinç, forklift gibi iş makinelerini kullanma yetkinliğine sahip oluyorlar. 18 yaşından itibaren bireyler, G sınıfı ehliyete başvurma hakkını kazanıyor. G sınıfı ehliyet sahipleri, M sınıfı araçları da kullanabiliyor. Bu ehliyetin geçerlilik süresi 10 yıl.

4. Sonuç ve Sık Sorulan Sorular

Ehliyet sınıfları hakkında diğer merak ettiğiniz sorular için alt satırlara göz atabilirsiniz.

4.1. Türkiye’de Hangi Ehliyet En Çok Tercih Ediliyor?

Türkiye’de en çok B sınıfı ehliyeti tercih ediliyor. B sınıfı ehliyet, binek otomobil ve kamyonet gibi hafif ticari araçların kullanımında gerekiyor. Aynı zamanda C sınıfı, D1 sınıfı gibi ehliyet türlerine başvurabilmek için de B sınıfı ehliyet sahibi olma şartı aranıyor. Yaygın kullanım alanı, B sınıfı ehliyete olan tercihin artmasına neden oluyor.

4.2. Hangi Ehliyetle Hangi Araçlar Kullanılmaz?

M, F, A gibi ehliyetlerle otomobil, yolcu ve yük taşımacılığı, lojistik gibi amaçlar için tasarlanan araçlar kullanılamıyor. B sınıfı ehliyetler sadece otomobil ve hafif ticari araçların kullanımına izin veriyor. Daha yüksek yük ve güç kapasitesindeki araçlar için genellikle C ve D ehliyet sınıfları tercih ediliyor.

Mevcut ehliyetler, ticari araç kiralama, uzun dönem araç kiralama gibi hizmetlerde de aynı şartlara bağlı oluyor. Yani B sınıfı ehliyet sahipleri kiralama dahi olsa otomobil, minibüs, kamyon gibi araçları kullanamıyor. Römorklerde 750 kg üzerindeki yükler için ise E sınıfı ehliyet alınması gerekiyor.

4.3. Ehliyet Sınıfı Değiştirilebilir mi?

Evet, mümkün. Buna ehliyet yükseltmek de deniliyor. Yeni ehliyet başvurusu yaparak ehliyet sınıfını istenen sınıfla değiştirmek mümkün oluyor. Ancak bunun için gerekli şartları karşılamak ve sınavlarda başarılı olmak gerekiyor. Örneğin; B sınıfı ehliyetinizi C sınıfına yükseltebilirsiniz. Bunun için B sınıfı ehliyetinizin geçerli olması ve C sınıfı ehliyet için yapılacak sınavda başarılı olmanız gerekiyor.

Uzun dönem araç kiralama, ticari araç kiralama, elektrikli araç kiralama ihtiyaçlarınız için Hedef Filo yanınızda! Kaliteli hizmete kesintisiz ulaşmak için Hedef Filo araç kiralama avantajlarını şimdi keşfetmeye başlayın.